LEDINE 

Jevrejsko spomen groblje na mestu gde je streljano 17. septembra 1941. godine, 240 talaca.

Na mestu poznatom kao Trostruki Surduk, nemačke jedinice su streljale 240 talaca sa Banjičkog logora, od kojih 187 muških Jevreja i 53 komunista. Evo imena Jevreja [klikni]

 

P7150014.JPG (70776 bytes)  Spomen groblje je blizu aerodroma Surcin u Beogradu i pripada opstini Novi Beograd, mesnoj zajednici "Ledine".

POSETA GROBLJU 2005

Nazalost spomenika/ploce nema - neko ga je "uklonio". Tu je bio drvored koga su komsije posekle. Sad se tu odmaraju konji, a postoji i klupa za one koji dođu da sednu i odaju pocast stradalima.  Posetili smo ga jula 2005 - poljsko cvece je ulepsavalo prizor

P7150011.JPG (81663 bytes) P7150010.JPG (80135 bytes) P7150009.JPG (79705 bytes) 

P7150008.JPG (80998 bytes) ovo je tužni spomenik koji ne postoji

 


2021 smo položili cveće na obnovljenu spomen ploču


4. Trostruki surduk
 Jevrejsko groblje, Ledine

Na obodu današnjeg naselja Ledine na Novom Beogradu, na mestu koje je za vreme rata bilo poznato pod imenom Trostruki surduk, u ranu jesen 1941. izvršeno je streljanje 240 civila, koji su na istom mestu i sahranjeni. Istraživači dovode u vezu ovo mesto između Bežanije i Surčina sa sudbinom 187 Jevreja koji su upisani u knjige Banjičkog logora i, prema zvaničnoj dokumentaciji, 14. septembra odvedeni u „jevrejski logor Zemun“ (koji u to vreme još uvek nije počeo sa radom). Kako je, po sećanjima dr Stefana Đelinea, ta grupa u nemačkoj kartoteci dobila oznaku „Crni jahač“, što je bila šifra za smaknuće, jasno je da su svi ljudi iz nje ubijeni.

Prve podatke o zločinu je u martu 1945. godine prikupila specijalna Anketna komisija koja je istraživala zločine počinjene u logoru na Sajmištu, u okviru Državne komisije za utvrđivanje zločina okupatora i njihovih pomagača, na čelu sa sudijom Milanom Gavrićem. Komisija je ekshumirala grobnicu i pronašla ostatke 240 muškaraca srednjih godina. Dve decenije po završetku rata, na Dan oslobođenja Beograda 20. oktobra 1964, mesto monstruoznog zločina je obeleženo skromnom spomen pločom, na kojoj je ispisan sledeći tekst: „Na ovom mestu, februara 1942. godine, okupator je streljao 350 rodoljuba Jevreja. Među streljanima je najviše žena i dece, koji su pali kao žrtve fašističkog zločina. Udruženje boračkih organizacija NOR-a Opštine Novi Beograd, 20. oktobar 1964.“ Javnosti su tako predočene netačne informacije o broju žrtava, njihovoj polnoj pripadnosti i starosti, kao i datum pogubljenja.

Skupština grada Beograda je 1992. proglasila mesto streljanja na Ledinama za Jevrejsko groblje, koje je dobilo status kulturnog dobra. O.M.P.

Literatura: Jovan Bajford, Propuštena prilika, Peščanik, http://pescanik.info/content/ view/2476/130/; Milan Koljanin, Nemački logor na beogradskom Sajmištu 1941–1944, Beograd, 1992; Sima Begović, Logor Banjica 1941–1944, 1–2, Beograd, 1989; Mesta stradanja žrtava fašističkog terora na području grada Beograda (Elaborat), Beograd, april 2008.

Iz publikacije: Mesta stradanja i antifašističke borbe u Beogradu 1941-44. Priručnik za čitanje grada.

https://cieh-chre.org/ledine/#/ms-16/1

nazad